بهترین هوش مصنوعی ساخت موسیقی؛ Suno یا Udio یا رقبای جدید؟

تا همین دو سال پیش، ساختن یک آهنگ کامل با خواننده، تنظیم و میکس، کار استودیو و چند نفر آدم حرفه‌ای بود. امروز با یک جملهٔ ساده مثل «یک آهنگ پاپ شاد دربارهٔ سفر جاده‌ای با صدای خوانندهٔ زن» در کمتر از یک دقیقه چند نسخهٔ کامل تحویل می‌گیرید. اما بازار هوش مصنوعی موسیقی در یک سال گذشته خیلی عوض شده است: Udio که روزی رقیب اصلی Suno بود، دانلود را بسته و ابزارهای تازه‌ای از گوگل، الون‌لبز و Mureka وارد میدان شده‌اند.

در این مقاله وضعیت فعلی این ابزارها را بر اساس رتبه‌بندی مستقل Artificial Analysis، قیمت‌ها و از همه مهم‌تر حق استفاده و دانلود مقایسه می‌کنیم تا بدانید برای ساخت آهنگ، موسیقی پس‌زمینهٔ ویدیو یا جینگل تبلیغاتی کدام انتخاب منطقی‌تر است. اگر با خود Udio آشنا نیستید، معرفی Udio را هم ببینید.

آخرین به‌روزرسانی: ۱۱ آبان ۱۴۰۵ — رتبه‌ها از جدول‌های Artificial Analysis Music Arena، قیمت‌ها از صفحهٔ رسمی Suno و وضعیت Udio، Lyria و ElevenMusic از اطلاعیه‌های رسمی خود شرکت‌ها برداشته شده‌اند. قیمت‌ها و رتبه‌ها مدام تغییر می‌کنند.

هوش مصنوعی ساخت موسیقی چطور کار می‌کند؟

این ابزارها روی حجم زیادی از موسیقی آموزش دیده‌اند و می‌توانند از یک توضیح متنی، شعر شما، یک فایل صوتی یا حتی یک تصویر، آهنگی کامل با ملودی، ساز، خواننده و میکس نهایی بسازند. بیشترشان دو حالت دارند: حالت ساده که فقط توضیح سبک و حال‌وهوا را می‌دهید و ابزار شعر را هم خودش می‌نویسد، و حالت سفارشی که شعر، سبک و ساختار آهنگ را خودتان تعیین می‌کنید.

برای مقایسهٔ منصفانه، سایت مستقل Artificial Analysis یک «میدان موسیقی» راه انداخته است: کاربران دو قطعهٔ ساخته‌شده با یک پرامپت را بدون دانستن نام مدل می‌شنوند و بهتر را انتخاب می‌کنند. از جمع این رأی‌ها امتیاز Elo ساخته می‌شود؛ همان روشی که در {A("lmarena-elo-ranking","رتبه‌بندی Elo مدل‌های هوش مصنوعی")} توضیح داده‌ایم. این جدول دو بخش جدا دارد: آهنگ با خواننده و موسیقی بی‌کلام.

رتبه‌بندی فعلی؛ چه کسی واقعاً بهتر می‌سازد؟

چند نکته از این جدول: اول این‌که فاصلهٔ Suno با بقیه در هر دو بخش واضح است و حتی مدل رایگانش، v6-mini، از همهٔ رقبا بالاتر است. دوم این‌که Mureka و Lyria گوگل در موسیقی بی‌کلام خیلی به هم نزدیک‌اند. و سوم این‌که Udio اصلاً در این جدول‌ها حضور ندارد؛ دلیلش را پایین‌تر می‌گوییم. یادتان باشد امتیاز Elo فقط سلیقهٔ شنوندگان را می‌سنجد، نه حق استفاده، قیمت یا پشتیبانی از زبان فارسی.

Suno؛ قوی‌ترین گزینه برای آهنگ کامل

Suno در ۱۸ شهریور ۱۴۰۵ (۹ سپتامبر ۲۰۲۶) خانوادهٔ مدل‌های v6 را معرفی کرد: v6 مدل اصلی و دقیق، v6-wild برای نتیجه‌های غیرمنتظره‌تر و تجربی، و v6-mini نسخهٔ سریع‌تری که برای همه، حتی کاربران رایگان، در دسترس است. v6 و v6-wild فقط برای کاربران پولی‌اند.

قابلیت‌های تازهٔ v6 کار را خیلی شبیه همکاری با یک تهیه‌کننده کرده است. مثلاً می‌توانید با زبان ساده بگویید «کُر را با گروه کُر گاسپل بخوان» و فقط همان بخش عوض شود، یک کلمه از شعر را بدون ساختن دوبارهٔ کل آهنگ تغییر دهید، از چند آهنگ خودتان یک ماشاپ بسازید یا از یک تصویر، یادداشت صوتی یا ویدیو شروع کنید. Suno همچنین یک محیط آهنگ‌سازی تحت وب به نام Suno Studio دارد که در پلن Premier در دسترس است.

نکتهٔ مهمی که خیلی‌ها نمی‌دانند: در پلن رایگان فعلی Suno، دانلود ماهانهٔ آهنگ و حق تجاری وجود ندارد. پس اگر می‌خواهید آهنگ را در یوتیوب، تبلیغ یا پادکست استفاده کنید، باید پلن پولی بگیرید و شرایط استفاده را هم بخوانید. خبر خوب برای فارسی‌زبان‌ها این است که در حالت Custom می‌توانید شعر خودتان را وارد کنید و طبق راهنمای Suno، مالکیت شعری که خودتان نوشته‌اید با خودتان می‌ماند.

Udio؛ چه اتفاقی برایش افتاد؟

Udio زمانی به خاطر کیفیت صدا و جزئیات تنظیم محبوب‌ترین رقیب Suno بود. اما در ۷ آبان ۱۴۰۴ (۲۹ اکتبر ۲۰۲۵) با یونیورسال موزیک گروپ توافق کرد: دعوای حقوقی کپی‌رایت تمام شد و دو طرف قرار گذاشتند یک پلتفرم موسیقی مجوزدار بسازند. هم‌زمان Udio اعلام کرد از همان روز دانلود از پلتفرم غیرفعال می‌شود؛ یعنی آهنگ‌ها فقط داخل خود سرویس قابل شنیدن‌اند.

Udio بعد از آن با ناشران و شرکت‌های دیگری هم به توافق رسید. طبق گزارش Music Business Worldwide، اپ مجوزدار آینده‌اش «Starstruck» نام دارد و چهار حالت ساخت برای طرفداران دارد (کاور، بازآفرینی، ریمیکس و ساخت)، اما خروجی‌ها قابل خروج از اپ نیستند و تا زمان نوشتن این مقاله هنوز عرضهٔ عمومی نشده است. نتیجه ساده است: اگر آهنگ را برای ویدیو، تبلیغ یا انتشار می‌خواهید، Udio فعلاً گزینهٔ شما نیست.

رقبای جدید: Lyria، ElevenMusic و Mureka

Lyria 3.5 گوگل

گوگل در ۱۳ شهریور ۱۴۰۵ (۴ سپتامبر ۲۰۲۶) مدل Lyria 3.5 را در اپ جمنای و Gemini API عرضه کرد. در اپ می‌توانید سبک را انتخاب یا توصیف کنید، بین آهنگ با خواننده و بی‌کلام یکی را برگزینید، از قالب‌های آماده برای موسیقی پس‌زمینه یا آهنگ تولد شروع کنید و طول کوتاه یا بلند را انتخاب کنید. برای برنامه‌نویس‌ها هم مدل lyria-3.5 در API خروجی استریو ۴۴٫۱ کیلوهرتز از متن یا تصویر می‌سازد. فقط توجه کنید که اپ جمنای در فهرست کشورهای پشتیبانی‌شدهٔ گوگل ایران را ندارد.

ElevenMusic از الون‌لبز

الون‌لبز که بیشتر با تبدیل متن به گفتار و شبیه‌سازی صدا شناخته می‌شود، در ۲۰ شهریور ۱۴۰۵ مدل Music v2.5 را منتشر کرد. سخاوتمندانه‌ترین شرایط حقوقی بازار را دارد: مالکیت آهنگ در همهٔ پلن‌ها با شماست، پلن رایگان روزانه ۵ دانلود بدون افت کیفیت و حق استفادهٔ تجاری به شرط ذکر نام ElevenMusic دارد و پلن Pro ماهانه ۴۰۰ دانلود. فقط آهنگ‌هایی که بر پایهٔ آهنگ هنرمند دیگری ساخته شوند، قابل دانلود نیستند.

Mureka

Mureka با مدل V9.5 در هر دو جدول Artificial Analysis سوم است و فاصلهٔ کمی با Suno دارد. به گفتهٔ خود Mureka، این نسخه در ساختار آهنگ، فضای تنظیم، حس آواز و پیروی از پرامپت بهتر شده است. اگر صدای Suno برایتان تکراری شده، Mureka ارزش امتحان دارد.

کدام را انتخاب کنیم؟

اگر می‌خواهید با این ابزارها درآمد هم داشته باشید، مثلاً ساخت جینگل و موسیقی برای کسب‌وکارها، اول شرایط تجاری هر سرویس را دقیق بخوانید. در مقالهٔ کسب درآمد با هوش مصنوعی ایده‌های بیشتری گفته‌ایم و برای ساخت ویدیو هم بهترین هوش مصنوعی‌های ساخت ویدیو را ببینید.

آموزش سریع: اولین آهنگ را بسازید

1. سبک، حال‌وهوا، سرعت و نوع صدای خواننده را در یک جمله بنویسید؛ مثلاً «پاپ آرام، گیتار آکوستیک، صدای مرد گرم، حال‌وهوای نوستالژیک».
2. اگر شعر دارید، حالت Custom را انتخاب کنید و بندها را با [Verse]، [Chorus] و [Bridge] جدا کنید.
3. چند نسخه بسازید و بهترین را انتخاب کنید. در Suno v6 می‌توانید فقط بخش ضعیف را با یک دستور ساده عوض کنید.
4. قبل از انتشار، شرایط حق استفاده را با پلن خودتان تطبیق دهید و اگر لازم است نام سرویس را ذکر کنید.
5. از نام هنرمندان واقعی در پرامپت استفاده نکنید؛ بیشتر سرویس‌ها آن را رد می‌کنند یا دانلود را می‌بندند.

برای آشنایی عمیق‌تر با کاربردهای خلاقانهٔ هوش مصنوعی، دورهٔ کپسول هوش مصنوعی رادینو نقطهٔ شروع خوبی است.

سؤالات متداول

بهترین هوش مصنوعی رایگان ساخت موسیقی کدام است؟

از نظر کیفیت، Suno v6-mini که در پلن رایگان Suno است؛ اما چون پلن رایگان Suno دانلود و حق تجاری ندارد، برای استفادهٔ واقعی ElevenMusic رایگان با ۵ دانلود روزانه کاربردی‌تر است.

آیا Udio هنوز کار می‌کند؟

سرویس فعال است، اما از آبان ۱۴۰۴ دانلود آهنگ‌ها غیرفعال شده و ساخته‌ها داخل پلتفرم می‌مانند. اپ مجوزدار جدیدش، Starstruck، هنوز عرضهٔ عمومی نشده است.

می‌توانم با Suno آهنگ فارسی بسازم؟

بله، در حالت Custom شعر فارسی را وارد کنید. کیفیت تلفظ متغیر است و معمولاً چند بار تولید لازم است. پشتیبانی رسمی از فارسی اعلام نشده است.

آهنگ ساخته‌شده با هوش مصنوعی مال چه کسی است؟

به سرویس و پلن بستگی دارد. در Suno حق تجاری فقط در پلن‌های پولی است، ElevenMusic مالکیت را در همهٔ پلن‌ها به کاربر می‌دهد و در اپ آیندهٔ Udio مالکیت با صاحبان حقوق آهنگ اصلی است.

آیا از ایران می‌شود از این سرویس‌ها استفاده کرد؟

بیشتر این سرویس‌ها برای کاربران ایرانی محدودیت دسترسی یا پرداخت دارند و اپ جمنای هم ایران را در کشورهای پشتیبانی‌شده ندارد. پیش از خرید اشتراک، قوانین هر سرویس را بررسی کنید.

منابع و مراجع